Efendisohbet.CoM

GENEL BÄ°LGÄ°LER

TANIMI: Göğüsün her iki tarafındaki 12 kaburga­dan herhangi birinde oluşan tam veya kısmi kırılma­dır. Birçok kaburga kırılmaları ile beraber burkulma veya kasların, tendonların, bağların yırtılma veya kopmalarını da görebiliriz. Kaburga kırılmaları ge­nelde temas sporları yapan sporcularda sık görülen bir sakatlıktır.

ETKİLENEN VÜCUT PARÇALARI

• Bir veya birden fazla kaburga.
• Kırık bölgesindeki sinirler, tendonlar, baÄŸlar, kıkır­daklar ve kan damarları gibi yumuÅŸak dokular.

BELÄ°RTÄ° VE BULGULAR

• Sakatlık bölgesinde oluÅŸan ÅŸiddetli aÄŸrı.
• Dokunmaya karşı hassasiyet.
• Bazen nefesin kesildiÄŸi hissi.
• EÄŸer sakatlık diyaframın aÅŸağısında olan 11 ve 12′nci kaburgalarda ise, karın aÄŸrıları.
• Öksürme, hapşırma ve gülme sırasında ÅŸiddetli gö­ğüs aÄŸrıları.
• EÄŸer akciÄŸer sakatlanmış ve hava kaçırmışsa, gö­ğüs derisi altında veya boyun bölgesinde hava ceple­ri olduÄŸu hissi.
• Kırık etrafındaki yumuÅŸak dokuların ÅŸiÅŸmesi ve morarması.
• EÄŸer kırılma tam ise ve kemiklerde yeterli derece­de ayrılma varsa, kol ÅŸeklinde belirgin deformasyon.

NEDENLERÄ°

• Dirsek veya kol gibi objeler ile göğüse yapılan di­rekt darbeler.
• Bir oyuncunun yan tarafına düşmesi, düştüğünde göğsü ile yer arasında top, kask gibi objelerin sıkış­ması veya üzerine çok kiÅŸinin düşmesi gibi durum­larda göğsün baskı altında kalarak sıkışması.

SAKATLIK RÄ°SKÄ°NÄ°N ARTMASI

• Temas gerektiren Amerikan futbolu, buz hokeyi, boks, güreÅŸ gibi sporlar.
• Kemik veya eklem hastalıkları geçmiÅŸi bulunmak.
• Yetersiz beslenme, özellikle kalsiyum eksikliÄŸi.
• Cerrahi müdahale gerektiÄŸinde göğüsteki kan veya havanın alınması gerekir. Cerrahi risk, sigara içmek, uyuÅŸturucu kullanmak, kas gevÅŸeticiler, hiperaktifliÄŸi önleyici ve uyuÅŸturucu ilaçlar, uyku ilaçları almak, insülin, sakinleÅŸtiriciler, betaadrenerjik bloklayıcılar veya kortikosteroidlerden dolayı artar.

NASIL ÖNLENİR: Özel bir önlem yöntemi yok­tur. Göğüse destek veren koruyucu yelek giyilerek, bölgenin direkt bir darbeden etkilenmesi önlenmeye çalışılabilir.

BEKLENTÄ°LER

DOÄžRU SAÄžLIK BAKIMI

• Doktor teÅŸhisi.
• Nefes alındığında aÄŸrıları ve göğüs kaslarının hare­ketlerini azaltmak için, geniÅŸ yüzeyli elastik bandaj ile göğüs bölgesini sarmak veya özel göğüs yeleÄŸi takmak. Sakatlanma üst göğüste olsa dahi, göğüs ye­leÄŸi memelerin alt kısmına takılmalıdır.
• EÄŸer akciÄŸerler, dalak veya karaciÄŸerde bir sakat­lık sendromu gözlemlenirse, hastanın hastaneye gö­türülmesi gerekmektedir. Kırılan kaburganın uç kıs­mı ile akciÄŸerde bir delinme olmuÅŸ ve göğüse hava veya kan dolmuÅŸsa, bunun alınması gerekecektir. Yırtılmış bir karaciÄŸerin ameliyat ile tedavi edilmesi gerekecektir. Yırtılan bir dalaÄŸa cerrahi müdahale ge­rekebilir.

TANI YÖNTEMLERİ

• Kendi gözlemlediÄŸiniz belirtiler.
• Medikal özgeçmiÅŸ ve bir doktor kontrolü.
• Sakatlığı tam olarak teÅŸhis etmek için kaburgalar ve omurganın röntgeninin çekilmesi. OluÅŸan kırıkta kemikler birbirlerinden ayrılmamışlar ise, ilk röntgen filmlerinde pek görülmezler, fakat 4 gün ve sonrasın­da çekilen röntgen filmleri genelde sakatlığı belirler­ler. Komplike olmayan bir kaburga kırığının tedavi­si, incinen bir kaburga ile aynı olduÄŸundan, geciken teÅŸhis doÄŸru tedaviyi etkilemez.

POTANSÄ°YEL KOMPLÄ°KASYONLAR

• AkciÄŸerin delinmesi ile göğüs duvarına veya bo­yundaki deri altına kan dolması veya hava kaçması.
• Zatürree, (kaburgaların hareketi ile artan aÄŸrılar derin nefes almayı ve öksürmeyi zorlaÅŸtırdığından, biriken vücut salgıları zatürreeye neden olabilir).
• EÄŸer kırık saÄŸdaki 11 ve 12′nci kaburgalarda ise ve çentikli, sivri kırık uçları varsa karaciÄŸeri de sakatla­yabilirler.
• EÄŸer kırık soldaki 11 ve 12′nci kaburgalarda ise ve sivri kırık uçları varsa dalak sakatlanır veya yırtılır.
• Uzun süreli aÄŸrılar ve yavaÅŸ iyileÅŸme.

MUHTEMEL SONUÇ: Eğer bu ilk defa olan bir göğüs sakatlığı ise ve hiçbir iç komplikasyon olma­mışsa, doğru tedavi ve tekrar temas sporlarına dön­meden yeterli derecede iyileşme süreci geçirilmişse, bu önlemler sonradan oluşabilecek komplikasyonları önler. İyileşme 4-6 haftada tamamlanır.

TEDAVİ YÖNTEMİ

İLK YARDIM: Komplikasyonu olmayan kaburga kırıklarında herhangi bir ilk yardıma gerek yoktur. Eğer akciğer, karaciğer veya dalakta bir sakatlık şüp­heleri varsa, acil yardım gerekecektir.

TEDAVÄ°NÄ°N DEVAMI

• Ä°htiyacınız olduÄŸunu hissettiÄŸiniz sürece koruyucu göğüs yeleÄŸini ve bandajı kullanınız-genelde 4-6 hafta.
• Buz tedavisi uygulayınız. Buz parçalarını koydu­ğunuz plastik bir torbayı, nemli bir havluya sararak sakatlanan bölgenin üzerine koyunuz. Bu buz tedavi­sini günde 3-4 defa, 20′ÅŸer dakika süreyle uygulayı­nız..
• 2-3 günden sonra bölgesel ısı tedavisi iyileÅŸmeyi hızlandırdığından, sakatlık bölgesine ısı lambası, ısı tamponları, sıcak duÅŸ gibi yöntemler ile ısı tedavisi uygulayınız.
• Biriken sekresyonları temizlemek için derin nefes alınız ve hafifçe öksürünüz.

İLAÇ

• Hafif aÄŸrılar için, asetaminofen veya ibuprofen içe­ren ilaçlar alabilirsiniz. Krem ve yaÄŸ ÅŸeklinde kulla­nılan ilaçları da kullanabilirsiniz. Kanama içeren sa­katlıklarda aspirin kullanmayınız.
• Doktorunuz ÅŸiddetli aÄŸrılar için reçeteli aÄŸrı kesici­ler, sakatlık bölgesindeki ÅŸiÅŸliÄŸi azaltmak, aÄŸrıları kesmek, normal nefes almanızı ve öksürebilmenizi saÄŸlamak ve için uzun etkili lokal anestetik enjeksi­yonlar verebilir.

AKTİVİTE: Doktor onayından sonra normal aktivitelerinize yavaşça başlayınız.

DİYET: İyileşme sürecinde yediğiniz yemek mik­tarını yaptığınız fiziksel aktiviteye göre dengeleyi­niz. İyi bir sağlık ve tedavi için gerekli olan enerji, protein, vitamin, mineral ve lif ihtiyacınızı farklı yi­yecekler yiyerek karşılayınız.

REHABİLİTASYON: Özel bir rehabilitasyon yoktur. Sakatlanmayan diğer kaslarınızı çalıştırmaya devam edebilirsiniz.

Bu Yazi Bugun: 0 defa, Toplam: 128 defa okundu

Bu Yazıyı Paylaşın