A’ DAN Z’ YE SAÇ BAKIMI
Saç Temizliği ve Bakımı
Saçlar da baş derisinde bulunan kıl köklerinden uzayarak büyüyen kıllardır. Kıl köklerindeki bezlerden salgılanan maddeler yağlı yapıdadır.
Sağlıklı saçlara sahip olmak için düzenli biçimde yıkanmak gerekmektedir. Saçların fırçalanması dökülen saçlar, kir ve tozları uzaklaştırıcı işlev görmektedir. Normal bir saçın haftada en az bir ya da iki kez yıkanması gerekmektedir. Yağlı saçlar ise daha sık yıkanmalıdır. Saçlar temiz su ile iyice durulandıktan sonra kurutulmadan önce nazik bir biçimde taranmalıdır.
Saçların kurulanmasında yumuşak bir havlu kullanılmalıdır. Kurulama işlemi de yumuşak olmalıdır. Eğer sert bir havlu kullanılır ya da çok şiddetli ovulursa saçların uçları çatallanabilir. Saçlar elektrikli kurutucularla kurutulabilir. Ancak kurutucunun saça çok yakın tutulmaması gerekmektedir. Bu durumda saçlı deri ve saçlar fazla sıcaktan olumsuz etkilenebilirler.
Saçların yıkanması için kullanılan sabunların ve şampuanların esasını kolay çözünebilir özellikteki yağ eritici bir madde oluşturur. Şampuanlara ayrıca koku, renk ve yoğunlaştırıcı maddeler eklenir. Bu ek maddeler saçlı deride tahrişe yol açabilirler. Piyasada bulunan şampuanlarda kullanılan bazı maddeler alerjik reaksiyonlara neden olabilir. Bu nedenle şampuan seçiminde, niteliği bilinmeyen maddelerden kaçınılmalıdır.
Saç diplerinde kepek varsa, sık sık çok sıcak olmayan su ve sabunla yıkamak yararlı olabilir. Saçlar bol su ile iyice durulandıktan sonra da kepeklenme önlenemiyorsa bir sağlık kuruluşuna danışılmalıdır. Hekim önerisi dışında saçlar için yararlı olduğu ileri sürülen maddeler güvenli olmayabilirler.
Saç temizliğinde kişisel olarak kullanılan fırça ve taraklar sık aralıklarla sıcak sabunlu su ile yıkanmalı ve durulanmalıdır. Sağlık yararı dışında saçların temizlik ve düzeni, insanlar arasındaki ilişkilerde ve kendini iyi hissetmede etkisi olan olumlu dış görünüş açısından da önemlidir.
Saç problemleri
Her insanın başında 100-150.000 saç bulunur. Sarışınlarda daha çok saç bulunur. Sarışın saçlar daha ince iken siyah saçlar sarışın saçlara göre daha kalıncadır. Saçlar ayda ortalama 1 sm büyür. Bir saç kılının kalınlığı 0,07 mm olup, 10 sm uzunluğundaki bir kıl 0,7 mg ağırlıktadır. Bütün saçların ağırlığı 10 sm olsa toplam saçların ağırlığı 1 kg gelir. Saçları oluşturan kılların her biri birkaç tabakadan oluşur.
Kılın dış yüzeyi köknar kozalağının dış yüzeyindeki pul gibi kabuklara benzer pullardan oluşur. Her kılın etrafı pul gibi tabakalardan oluşur ve buna curticuda denir. Kılın ortasında 5 µm (mikrometre) kalınlığında 100 µm uzunluğunda ve iğ şeklindeki hücrelerden oluşur ve hücreler arasında lipo-proteinler b ulunur.
Saç dökülmesi
Günde ortalama 100 tane saç kılının dökülmesi normaldir. Åžayet saçlar sıksa, saçı seyrelenler için ise günde 100 saç kılının dökülmesi normal deÄŸildir. Saç köklerinin % 85”i aktifse bu normaldir. Saçların kalınlığı da kiÅŸiden kiÅŸiye deÄŸiÅŸir. Siyak saçlıların saçları kalınken, sarı saçlıların saçları daha incedir. Saç dökülmesinin erken teÅŸhisi çok çok önemlidir, böylece buna karşı tedbirler alınabilir.
Saç transplantasyonu
Günümüzde saç transplantasyonu, yani saç ektirme normal bir durum olmaya başlamıştır. Saç ektirenlerin derilerinde bir hissisizlik ve banyodan sonra yanma gibi anormal duygular olmaktadır. Bu nedenle saç transplantasyonu yaptıranların çoğu bunu yaptırdıklarına pişman olmaktadırlar. Saçların dolu ve gür olması kişiyi genç ve güçlü göstermekte, bu nedenle saçları dökülenler bu probleme çeşitli çözümler aramaktadırlar. Şimdilik saç ektirmek birçok problemi de beraberinde getirmektedir.
Saçları tarama ve kurutma
Tarak ve fırçalar çok önemlidir, metal taraklar keskinse kılın dış yüzeyini tahrip eder. Bu nedenle doğru tarak ve fırça seçmek önemlidir. Doğal fırçalar saçların tahrip olmasını önler. Saçları kuruturken önce havlu ile iyice kurulanmalı ve çok kuvvetli olmayan bir ayarda saç kurutma makinası ile saçlar kurutulur. Saçları yıkadıktan sonra aşırı sıcağa karşı doğal losyonlar kullanılır. Saçlar düğümlenince zorlamamak gerekir ve bir miktar losyonla çok kolay taranır.
Saçları boyama, gölgeleme ve meçlemek
Saçları boyatma, gölge yaptırma veya meçlemenin çeşitli devreleri vardır.
1. Devre Boyama: Yıkanabilen hafif boyama, buna gölge”de denir. Bu metot, yeni saç boyasını denemek için idealdir, çünkü boya sadece kılın dış yüzeyindeki pulsu deriye yapışır. Gölge saçın ana yapısını bozmaz ve ancak üç yıkamaya kadar dayanabilir. Gölge saçtaki beyazları örtmez.
2. Devre Boyama: Buna yoğun boyama veya yoğun gölgelemede denir. Bu boyar madde boyamadan önce karıştırılır ve saçlara sürülür. Buradaki boyama yıkanınca çıkmaz ve yavaş yavaş soluklaşır. Bu boya maddesine hidrojen peroksit (oksijenli su) katılabilir ve buda saçları hafif açık renkli yapar. Bu renk saçın kendi doğal rengini örter ve saça yeni bir görünüm verir..
3. Devre Boyama: Bu metoda kolerasyon denir ve bu boyamada boya saçta kalır. Onu yıkamakla çıkarmak mümkün değildir. Bu boya genellikle oksitleyici madde olan hidrojen peroksit içerir. Buda saç pegmanları tahrip ederek yerine geçer. Kolarasyona amonyak da içirir . Bu amonyak saçların dış yüzeyindeki pulumsu deriden içeri girerek, burada saçın yapısını bozar. Kolarasyonda saça özelikle iyi bakmak gerekir, aksi halde saç kötüleşir ve kırılganlaşır.
Frisur, saç tuvaleti
Bayanların saçlarına verdikleri şekile frisur veya saç tuvaleti denir. Günümüzde moda olan saç tipi omuzlara kadar uzanan parlak ve düz saç şeklidir. Bu tür saç tuvaleti de özel bir bakım ister. Saçları yıkadıktan sonra veya nemli saçlara rüzgarda dağılmaması için stiling (jöle veya saç spray) sürülür ve taranır.
Saç kepeği
Ä°nsan derisi sürekli yenilenir, sertleÅŸen deri hücresi atılır ve yerine yeni hücreler göreve baÅŸlar. Deri hücreleri 4 haftada bir yenilenir. Åžayet bazı faktörler bu hücre yenilenmesini hızlandırırsa ortaya kepek çıkar. Kepek sayıları 1000”e varan baÅŸ derisi hücrelerinin birbirine yapışması ile ortaya çıkar. KepeÄŸin saçlar ve gömlek üzerindeki görünümü ise belidir
.
Kepeklenmenin sebepleri
Stres, hormon anormallikleri, yanlış beslenme, yanlış şampuan kullanma vb. faktörlerdir. Birleşiminde izopropilalkol içeren şampuan, jöle (stiling) ve saç spreyleri baş derisini kurutur. Böylece deri hücreleri aşırı çoğalır ve kepek oluşur.
Kepek ve mantarlar
Baş derisinin kepeklenmesi mantarlar için, özelliklede maya mantarları için ideal bir beslenme alanı oluşturur. Mantarların derinin üst tabakasına yerleşmesi iltihaplanmaya sebep olur ve buda kaşıntıya, kaşıntıda mantarlar daha geniş bir alana yayılır. Mantarların yayılması stres, alkol kullanımı, beyaz unlu ve şekerli besinler nedeniyle immün sistemi zayıflar. Böylece mikroplarla mücadele zorlaşır.
Kepeğe karşı kullanılan şampuanlar
KepeÄŸe karşı sürekli anti kepek ÅŸampuanı kullanmak iyi deÄŸildir, çünkü anti kepek ÅŸampuanı mantar ve bakterileri öldürücü özel bir antiseptik (mikropları öldürücü) içerir. Bu ise zamanla baÅŸ derisini tahriÅŸ eder. Anti kepek ÅŸampuanları kepeÄŸi önlemez, sadece kaşıntıyı hafifletir. Öko-testin Almanya”da yaptığı araÅŸtırmalarda bu tür ÅŸampuanların 30”a varan zararlı madde içerdikleri tespit edilmiÅŸtir.
Bu nedenle en ideali Aloe Vera Esenz Jel, Tahitian Noni, ısırgan otu, akhuş, biberiye ve jojoba gibi şifalı bitkilerden elde edilen şampuanlar kullanılmalıdır. Anti kepek şampuanları en fazla 4 hafta kullanılmalıdır, şayet herhangi bir düzelme görülmezse o zaman doktora görünmek gerekir. Kafa derisi tahriş olmuşsa, uzun süre bebek şampuanı kullanmak iyi gelir.
Kepeğe karşı tedbirler
1-) Saçları sıcak yıkama ve kurutma iyi değildir.
2-) Baş derisini kurutucu şampuan kulanılmamalıdır.
3-) Baş derisini sıcak şekilde tutacak şapka ve terlik kullanılmamalıdır.
4-) Çok sert taranmamalı
5-) Yağlı besinlerden uzak durulmalı
6-) Tarak veya fırçayı her gün yıkamak gerekir.
7-) Siyah çay ve kahve yerine şifalı bitki çayları içilmelidir.
Saçların aklaşması
Saçların beyazlaşmasının sebebi melanin üretiminin yavaşlaması sonucu ortaya çıkar. Melaninin azalması nedeniyle pigman oluşmaz. Pigman renk verici maddedir. Melaninin azalması ile pigman yerine hava kesecikleri (oksijen kesesi) oluşur, böylece saçlar beyazlaşır. Melanin azalmasının sebebi ise vitamin-B kompleksinden biri veya bir kaçının azalması veya yetersizliği nedeniyle olur. B-Vitamini yetersizliğinin sebebi ise stres, depresyon, sinirlilik ve benzeri psikolojik rahatsızlıklar, beyaz un mamülleri, aşırı şekerli besinler ve aşırı hayvansal besinleri sayabiliriz.
Hayvansal besinler yağlanmaya neden olur ve buda vitaminlerin absorbesini zorlaştırır. B-Vitamin yetersizliği önlenirse saçların beyazlaşması da yavaşlıyabilir. Bazı iş adamları ve kadınları işlerine aşırı konsantre olduklarından yani stresli yaşadıklarından saçların beyazlaşması doğaldır.
Perma
Perma çok çeşitli şekillerde yapılmakta ve ayrıca çokta bakım gerektirmektedir. Perma saçın iç yapısını bozar ve yeni bir yapı oluşmasına sebep olur. Saçlar sağlam bağlanmaz ve iyi bakılmazsa kırılgan ve küt bir şekil alır. Bu nedenle permayı yapan kişinin bilgi ve becerisi çok önemlidir. Uzman olmayan kişiler tarafından yapılan perma saçların kırılgan olmasına ve de uçlarının çatallaşarak ayrılmasına sebep olur. Perma ve saç boyama aynı gün yapılması uygun değildir. Perma ile boyama arasında bir haftalık bir zaman olması daha uygundur.
Perma bakımı
1-) Saçları yıkadıktan sonra bakımı yapılır.
2-) Saçların haftada bir kür bakımı yapılmalı
3-) Doğru şampuan seçilmesi gerekir.
4-) Saçlar yıkandıktan sonra fırça ile taranmalı veya büyük dişli tarakla taranmalıdır.
5-) Saçları kuruturken veya kıvırırken aşırı sıcak iyi gelmez, bunun yerine hafif doğal jöle sürülebilir.
Saçın pulsu dış yüzeyi
Saçların dış yüzeyi köknar veya çam kozalağının dışındaki pullar gibi pullardan oluşur. Yani her kılın dış yüzeyi pul pul tabakalardan oluşur ve kılın içini örter ve korur. Aşırı sıcaklar,aşırı sıcak kurulama, kimyasal ilaçlar kullanma, perma ve boyama gibi etkenlerden dolayı saçın dış yüzeyini oluşturan pulsu tabaka tahrip olur. Böylece saçlar parlaklığını kaybeder ve kırılgan bir hal alır.
Özelliklede yaz aylarında güneş ve deniz suyuna karşı korunmak gerekir. Saçlara sürülen jöle veya saç sprey ile yatılmamalı, çünkü gece saçlar kırılabilir. Akşamları saçlardaki jöle veya sprey taranmalı veya yıkanmalıdır.
Bu Yazıyı Paylaşın
